ЗРМ За Рулём
За рулём Сэтгүүл

Дөрвөлжин эрх чөлөө

2018 оны 2 сарын 262018-02-26

81edc52e-4321-485d-9762-1982c6a14ff6,дөрвөлжни.jpg.jpg

Одоо ч энэ машин цөөрч дээ. Хаа нэг гудамжинд зогсож байхыг нь харахаар хайр хүрч, учир зүггүй тэвэрч үнсдэггүй юмаа гэхэд хүний нүд хариулж байгаад шоо шиг хоншоорыг нь илээд авдаг нь үнэн. Бодоод үзвэл монголчууд бидний итгэл сэтгэлийг ингэтлээ татсан машин тун цөөхөн. Тэр дундаа харах бүртээ хуучин танилтайгаа учирсан юм шиг болдог төмөр хүлгүүдийн нэг бол дөрвөлжин эрх чөлөө Лада билээ. Ладагийн түүх нэлээн хоржоон, бужигнаантай.

1960-аад онд АНУ жилд дунджаар 7.5 сая автомашин үйлдвэрлэж байсан бол италичууд энэ тоогоо 1.5 саяас буулгадаггүй байв. Энэ үед орос иванууд бүтэн жилийн турш ердөө 200-хан ширхэг машин арай гэж үйлдвэрлэж байсан нь “болиоч дээ та нар” гэмээр байлаа. Энэ бүхэнд Зөвлөлт засгийн хаан, зартай коммунист Хрущёв “Бидэнд ийм олон автомашин хэрэггүй. Хувийн автомашинд ихдээ л хоёр хүн өдөр тутам сууж явна. Бензиний зардал гэж найгүй гарна. Түүний оронд нийтийн тээврийг хөгжүүлэх хэрэгтэй” гэдэг байв. Гэтэл коммунист намд өндөр албан тушаал хашиж байсан хувьсгалын эсэргүү нөхөр Косыгин халзан Хрущёвтэй хурал болгон дээр хэрэлдэж, оросууд машин унах ёстой гэдэг байр суурин дээр хатуу зогсдог байж.

1960-аад онд Зөвлөлтийн ард иргэдийн мөнгөн хуримтлал санаж байснаас хавьгүй ихсэж хүмүүсийн гар дээр байгаа их хэмжээний рублийг ямар нэг аргаар буцаан татах зорилгоор нөхөр Косыгины жирийн түмний машин үйлдвэрлэх санааг баталсан юм. Ингээд бүхэл бүтэн улс, үндэстнийг унах унаатай болгох ажлыг нөхөр Косыгин хариуцаж, гаднаас хүчин чадал сайтай, чанартай үйлдвэр оруулж ирэхээр боллоо. Тэгсэн коммунистуудад баруун Германы Volkswagen таалагдсангүй, Францын Renault ч болсонгүй. Тэгж тэгж Италийн FIAT концерн дээр тогтохоор болжээ.

Анхандаа оросууд ард түмний унаагаа хямд өртгөөр тооцож (1 кг нь нэг рубль), эгэл иргэн бүр нийт 1000 орчим рублиэр хувийн авто машинтай болно гэсэн таамагийг Хрущёв нам няцаав. Тэр бүү хэл 1000 орчим кг жинтэй шинэ машин 5600 рублиэр борлуулна гэсэн тушаалыг гаргасан юм. Ингэлээ гээд ард түмэн шантарсангүй. Гурван жилийн цалинтай тэнцэх үнээр 15 гаруй мянган хүн анхны автомашинтай болох уртаас урт дэс дараалалд хөлдөж үхэхийг юман чинээ бодолгүй зогсон Ладагийн манлайллыг ийнхүү эхлүүлсэн аж.

Эх сурвалж: Зарулем сэтгүүл
3c139505-e46c-4b3f-9ae6-88df724198fd,pgjyooj.JPG.jpg

Санал болгох

Метаверс ба эрх зүйн зохицуулалт

Метаверс хэмээх үгийг анх 1992 онд шинжлэх ухааны уран зөгнөлт зохиолч Нил Стефенсон “Цасны сүйрэл” романдаа хэрэглэсэн нь өдгөө дэлхий даяар тархаад буй 3D виртуал ертөнцөд суурилсан нийгмийн харилцааны сүлжээний нэршил болоод байна. Mетаверс нь “Meta”+“Verse” гэсэн үгсийн нэгдэл бөгөөд “Орчлон ертөнцөөс цааш” хэмээх утгыг илэрхийлдэг.

2 өдрийн өмнө
Дэлхийн хямралт цаг үе ба эрсдэлийг сөрөх Ерөнхийлөгчийн санаачилга

НҮБ-ын ХХААБ-ын тооцооллын дагуу 2022 онд дэлхийд өлсгөлөн, шим тэжээлийн дутагдалд орох эрсдэлтэй хүний тоо 7.6 сая, 2023-2024 онд 13.1 сая хүнээр нэмэгдэх эрсдэл байна.

7 өдрийн өмнө
Өнгөт хувьсгалд тролл ашиглах нь

Сошиал сүлжээ нь сайн санаа агуулж нийгэмд тулгамдаж буй бэрхшээлтэй асуудлыг шийдвэрлэхэд ач холбогдолтой хүчтэй хэрэгсэл хэдий ч  өөр санаа агуулсан хүмүүс санаатай болон санамсаргүйгээр нийгмийн сэтгэл санааг зохиомлоор тогтворгүй болгож, энэ нь  даамжирч эмх замбараагүй, нийгэмд аюултай байдалд  хүргэх эрсдэлтэй юм.

12 өдрийн өмнө
ҮХНӨ ба “өнгөт хувьсгал”-ын хамаарал

Их гүрнүүд өөрийн нөлөөний “буфер” улсад нөлөөгөө улам бэхжүүлэх, өөрийн ашиг сонирхлыг гүйцэлдүүлэх таатай хөрс бий болгохыг эрмэлздэг. Нөгөө тохиолдолд их гүрнүүд өрсөлдөгч гүрнийхээ нөлөөний “буфер‘ улсад тогтворгүй байдал үүсгэх замаар тэр хоёрын дунд урт хугацааны хурцадмал байдлыг бий болгохыг мөн эрмэлзэж байдаг. Аль нь ч байсан “буфер” улсын улстөр, эдийн засаг, нийгмийн тогтолцоог бүрэн хамарсан хямралд байнга байлгах замаар “өнгөт хувьсгал” хийх хөрсийг хадгалдаг, шаардлагатай тохиолдолд бие биеийн эсрэг ээлжлэн “өнгөт хувьсгал” хийдэг байна.

13 өдрийн өмнө