Доржсүрэнгийн Болдбаатар
Хятад судлаач, орчуулагч

Буяны тарга гэж байдаг уу

6
2018 оны 4 сарын 92018-04-09

Манай Монголчууд эртнээс нааш нас тогтсон хүн буюу дундаас дээш насныхны мах мярааг "Буяны тарга" хэмээн нэрийдэх нь буй. Амьдрал дээр тийм "Буяны таргатай" хүмүүс бас ч гэж тэгтэл уруу дорой яваад байдаг нь тэр болгон харагддаггүй билээ.

Саяхан нэлээд хэд хоног Хятад улсад ажлаар явж байх зуур сонин дээрээс нэг өгүүлэл уншсан нь "Буяны тарга" гэдэг ойлголтыг хөндсөн нь бас ч бодууштай зүйл мэт санагдав.

Тэр өгүүлэл дээр бичсэнээс үзвэл дундаас дээш насныхан хэвийн жингээс 7-10 кг-аар илүү мах мяраатай байвал тэр хэрээр хүч тамираа хадгалж, өвчин эмгэг тусах магадлал буурдаг гэнэ. Бас бидний ихэд тээршаадаг өөх нь дунд насныхны хувьд олон талын хамгаалалтын үүрэгтэй байдаг ажээ.

Харин эсрэгээр дунд болон түүнээс дээш насныхны хувьд мах мариатай тэмцэж, насандаа зохиогүй биеийн хэт ачаалал өгөх нь тамир тэнхээ муудахаас эхлээд цөөнгүй сөрөг нөлөөтэйг уг өгүүлэлд онцлосон байна лээ.

Өөх тосны хэрэглээг бараг зуун хувь хориглохыг уриалах болсон өрнөдийн нийгэмд зөнөх зэрэг сэтгэцийн олон төрлийн өвчин бусад бүс нутгаас илүү тархацтай байгаа тухай өгүүлэлд бичсэнийг үзээд шар тос, өрөм, сүүл зэрэг байгалийн тослог бүтээгдхүүнийг зохистой хэрэглэж ирсэн өвөг дээдсийнхээ "цөлх хар ухааныг" дотроо биширч л байлаа.

Би дээхнэ оруулсан нэг бичлэгтээ нүд сонсгол муудах нь дунд болон өтөл настай хүмүүсийн тархины ачааллыг бууруулж, тэр хэрээр хэвийн ажиллагааг нь хамгаалж байгаа байгалийн зохилдлогоот үзэгдэл байдаг тухай эрдэмтдийн судалгааны үр дүнгийн талаар бичиж байсан. Бас шүд унах, муудах ч гэсэн дээрх утгаар авч үзвэл хоолоо тааруулж ходоодоо хамгаал хэмээх байгаль эхийн маань сануулга байж болох талтай байх нь.

Энэ удаа дундаас дээш насныханд зохих хэмжээний мах мариа суудаг нь бас л нэг байгалийн зохилдлогоо байж болох талаар гадаадын хэвлэл дээр уншсан зүйлийн санааг товч базаж хүргэв. Та бүхэн өөр өөрсдийн авах гээхийн ухаанаар хандана буй за.

Санал болгох

Метаверс ба эрх зүйн зохицуулалт

Метаверс хэмээх үгийг анх 1992 онд шинжлэх ухааны уран зөгнөлт зохиолч Нил Стефенсон “Цасны сүйрэл” романдаа хэрэглэсэн нь өдгөө дэлхий даяар тархаад буй 3D виртуал ертөнцөд суурилсан нийгмийн харилцааны сүлжээний нэршил болоод байна. Mетаверс нь “Meta”+“Verse” гэсэн үгсийн нэгдэл бөгөөд “Орчлон ертөнцөөс цааш” хэмээх утгыг илэрхийлдэг.

5 өдрийн өмнө
Дэлхийн хямралт цаг үе ба эрсдэлийг сөрөх Ерөнхийлөгчийн санаачилга

НҮБ-ын ХХААБ-ын тооцооллын дагуу 2022 онд дэлхийд өлсгөлөн, шим тэжээлийн дутагдалд орох эрсдэлтэй хүний тоо 7.6 сая, 2023-2024 онд 13.1 сая хүнээр нэмэгдэх эрсдэл байна.

10 өдрийн өмнө
Өнгөт хувьсгалд тролл ашиглах нь

Сошиал сүлжээ нь сайн санаа агуулж нийгэмд тулгамдаж буй бэрхшээлтэй асуудлыг шийдвэрлэхэд ач холбогдолтой хүчтэй хэрэгсэл хэдий ч  өөр санаа агуулсан хүмүүс санаатай болон санамсаргүйгээр нийгмийн сэтгэл санааг зохиомлоор тогтворгүй болгож, энэ нь  даамжирч эмх замбараагүй, нийгэмд аюултай байдалд  хүргэх эрсдэлтэй юм.

14 өдрийн өмнө
ҮХНӨ ба “өнгөт хувьсгал”-ын хамаарал

Их гүрнүүд өөрийн нөлөөний “буфер” улсад нөлөөгөө улам бэхжүүлэх, өөрийн ашиг сонирхлыг гүйцэлдүүлэх таатай хөрс бий болгохыг эрмэлздэг. Нөгөө тохиолдолд их гүрнүүд өрсөлдөгч гүрнийхээ нөлөөний “буфер‘ улсад тогтворгүй байдал үүсгэх замаар тэр хоёрын дунд урт хугацааны хурцадмал байдлыг бий болгохыг мөн эрмэлзэж байдаг. Аль нь ч байсан “буфер” улсын улстөр, эдийн засаг, нийгмийн тогтолцоог бүрэн хамарсан хямралд байнга байлгах замаар “өнгөт хувьсгал” хийх хөрсийг хадгалдаг, шаардлагатай тохиолдолд бие биеийн эсрэг ээлжлэн “өнгөт хувьсгал” хийдэг байна.

16 өдрийн өмнө