ШИРЭЭНИЙ НОМ | Л.АЛТАНГЭРЭЛ

2020 оны 9 сарын 72020-09-07
ШИРЭЭНИЙ НОМ | Л.АЛТАНГЭРЭЛ

Уншигчдын амралт, чөлөөт цагт зориулан бэлтгэдэг “Ширээний ном” буланд судлаач, орчуулагч Л.Алтангэрэл оролцлоо. /ӨМНӨХИЙГ ЭНДЭЭС/

----------------------------------------------------------

-Таны ширээний ном юу вэ? Ширээний номоо хоёр өгүүлбэрээр тодорхойлооч?

-Ширээний ном гэдгийг би лавлагааны буюу “Reference books” гэж ойлгодог. Эмч хүний ширээн дээр тухайлбал, анагаахын янз бүрийн нэвтэрхий толь, лавлах бичгүүд байдаг байх.

Орчуулга хийдэг хүний хувьд 2, 3 хэлний толь бичгүүдийг тогтмол харах хэрэгтэй болдог.

О. Ковалевский 1846 онд Казань хотноо 3 ботиор хэвлүүлсэн “Монгол, орос, франц толь”, К. Голстунский зохиож 1901 онд Санкт-Петербург хотод 3 ботиор хэвлэсэн “Монгол орос толь”, буддын нэр томьёоны хувьд Алис Шаркөзи англи хэл рүү орчуулж 1995 онд Висбаденд хэвлүүлсэн “Монгол Махавьютпатти” толь, тэгээд мэдээж “Мэргэд гарахын орон” нэрт тогтоосон даяг миний ширээний ном.

-Та ширээний номтойгоо анх хэдийд, хэрхэн учирсан бэ?

-Олон жил сураг нь дуулдаж байгаад 2001 онд Москвад хэвлэгдсэн 70,000 орчим үгтэй 4 боть “Монгол орос дэлгэрэнгүй их толь”-ийг гарсан даруйд нь олж авсанаас хойш би бусад толио хойш тавиад түүнийг байнга эргүүлж тойруулдаг болсон.

-Ширээний ном танд яагаад чухал бас яагаад онцгой санагддаг вэ?

-Миний хувьд монгол хэлний тайлбар толь гэхээсээ монгол, европ 2 хэлний толиуд гарын дор хэрэг болдог.

Тайлбар толиуд осолдохгүй утгыг нь тайлбарлах мөртөө европ хэлний ямар үг хэллэгтэй, орчин үеийн ямар ойлголттой дүйцэж байгааг нь барин тавин хэлж өгдөггүй тал бий. Ялангуяа амьтан, ургамлын нэрийг жишээлбэл “далайн ёроолд байдаг нэгэн зүйлийн загас” гэхээс биш яг таг дүйцэх үгийг нь тодорхойлоогүй байгаа.

-Ширээний номынхоо хамгийн дуртай хэсгээс эшлээч?

-Дээр үеийн толь бичгүүд эргүүлж байгаад өнөөдөр бид “наймалж” гэж нэрлэдэг “octopus” буюу “осьминог” гэдэг далайн амьтныг монголоор “нүмрээ” гэдэг болохыг мэдэж авсан. Бас үүнтэй төстэй “squid” буюу “кальмары” гэдгийг нь “тавдал” гэж тодорхойлсон байсан. Энэ бол “наймалж” гэдгээс хамаагүй боловсронгуй нэр томьёо юм.

-Энэ булан өртөөчлөн үргэлжлэх юм. Та дараагийн зочныг урина уу?

- Жойсын “Үлисс” романыг орчуулсан О.Чинбаярыг урьж байна. 

Санал болгох

"Чингис хаан" музей ирэх сарын 15-нд нээгдэнэ

Соёлын сайд Ч.Номин, дэд сайд М.Батбаяр нар “Чингис хаан” хаад язгууртны музейд ажиллаж, үзмэр таталт, үзүүллэг дэглэлттэй танилцаж, зарим асуудлыг шийдвэрлэлээ.

3 өдрийн өмнө
Соёлын биет бус өвийг гайхуулах Нүүдэлчин фестиваль нөгөөдөр эхэлнэ

Соёлын салбарын хөгжлийн бодлогод туссан зорилт арга хэмжээ, хуулийн хэрэгжилтийг хангах зорилгоор “Нүүдэлчин” дэлхийн соёлын фестиваль зохион байгуулагдахад бэлэн боллоо. Уг наадмыг Соёлын яам, Засгийн газрын хэрэгжүүлэгч агентлаг, Соёл урлагийн газраас соёлын биет бус өвийн долоон ай сав - 362 өвийн төрөл зүйлийн хүрээнд 2022 оны 8 дугаар сарын 12-14-ны өдрүүдэд “Горхи-Тэрэлжийн байгалийн цогцолборт газар”-т зохион байгуулна. 

10 өдрийн өмнө
Тамгагүй төр жүжгийн нэвтрүүлгийг NTV шууд дамжуулна

Ардын уран зохиолч, Төрийн шагналт, Монгол Улсын Соёлын гавьяат зүтгэлтэн Бавуугийн Лхагвасүрэнгийн “Тамгагүй төр” жүжгийг Б.Баатарын найруулгаар, физиклдрам төрлөөр толилуулж байгаа билээ. Монголын үндэсний сонгодог эл бүтээлийг төр хувийн хэвшлийн хамтын ажиллагааны хүрээнд Соёлын яам, Үндэсний урлагийн их театр, Улсын драмын эрдмийн театр, “Херо” энтертайнмент, “Хувьсал” продакшн хамтран бүтээсэн юм.

11 өдрийн өмнө
ФОТО СУРВАЛЖИЛГА "Даншиг наадам-Хүрээ цам 2022"

Аялал жуулчлалын өвөрмөц бүтээгдэхүүн "Даншиг наадам-Хүрээ цам 2022" шашин, соёлын наадам Хүй долоон худагт болж өндөрлөлөө

12 өдрийн өмнө