Б. Бат-Эрдэнэ
Редактор

Гадаадын банкны салбар байгуулах асуудлыг сөхөх цаг болсон уу?

8
2020 оны 3 сарын 312020-03-31
Гадаадын банкны салбар байгуулах асуудлыг сөхөх цаг болсон уу?

Шинэ коронавирусийн халдварын улмаас Монголын төдийгүй дэлхий нийтийн эдийн засаг зогсонги байдалд ороод байгаа энэ үед зээлийн хүүг бууруулах, зээл эргэн төлөлтийг тодорхой хугацаанд хойшлуулах зэрэг арга хэмжээ авахыг иргэд олон нийтийн зүгээс хүсэх болсон.

Тиймээс Монгол Улсын Засгийн газар дээрх хүсэлтийг арилжааны банкуудад гаргасан билээ. Гэвч арилжааны банкууд хүсэлтийг хүлээн аваагүй учраас банкууд болон төр засгийн удирдлагуудын хооронд зөрчил үүсээд байна. Тодруулбал, Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх өнгөрсөн долоо хоногт хийсэн мэдэгдлийнхээ үеэр “Арилжааны банкууд хүүгээ бууруулах хэрэгтэй, хадгаламжийн хүүгээ ч бууруулах болсон. Ер нь бол банкны реформ хийх цаг болсон нь харагдлаа. Зориг гаргаж хийхээс өөр аргагүй байдалд оруулж байна. Банкуудад тавьсан хүсэлтийг хүлээж авахгүй тохиолдолд банкны салбарын эрүүл мэндтэй холбоотой таагүй арга хэмжээ авна” хэмээн мэдэгдсэн нь "хурандаа" У.Хүрэлсүх “сэлмээ далайсан” томоохон сануулга болов.

Өнөөдрийн байдлаар давхардсан тоогоор 26 мянган зээлдэгчийн 2.5 их наяд төгрөгийн зээлийн эргэн төлөлтөд доголдол үүсээд байгаа. Доголдол үүссэн зээлийн 65 хувь буюу 2.0 их наяд төгрөг нь аж ахуйн нэгжид хамаарч байгаа. Өөрөөр хэлбэл өндөр хүүтэй зээл авсан ААН компаниуд өдгөө дарамтанд орж зээлээ эргэн төлөх нөхцөлгүй болоод байна.

ААН-үүдэд тулгарсан энэхүү хүндрэлийг шийдэх гарц буюу реформ хийх эхний цэг нь гадаадын банкны салбар байгуулах асуудлыг сөхөж эхлэв бололтой.

Гадаадын банкны салбарыг Монголд байгуулах талаар УИХ-ын гишүүн Б.Жавхлан  нарын санаачлан өргөн барьсан Хөрөнгө оруулалтын банкны тухай хуулийн төсөл бий. Уг хуулийн төсөлд гадаадын банкийг зөвхөн хөрөнгө оруулалтын чиглэлээр дотоодын зах зээлд нэвтрэхийг зөвшөөрөх, ингэхдээ томоохон төсөл хөтөлбөрүүдийг санхүүжүүлэхэд шаардлагатай зээлийг олгох, гадаад дотоод төлбөр тооцоог гүйцэтгэх, зээлийн баталгаа, батлан даалт гаргах, үнэт цаас худалдах, худалдан авахыг зөвшөөрч, бусад үйл ажиллагааг тэр тусмаа иргэдийн хадгаламж авахыг хориглосон хууль эрх зүйн зохицуулалтыг бий болгохоор тусгасан байдаг.

2.jpg

Дээрх хуулийн төслийг олон олон эдийн засагч нар дэмжиж, 18 гишүүн санал нэгтэйгээр өргөн барьж хэлэлцүүлсэн хэдий ч анхны хэлэлцүүлэг дээрээ гацсан байдаг. Гадны банк оруулж ирэх хуулийн төслүүд гацдаг томоохон шалтгаан нь дотоодын банк санхүүгийн байгууллагуудын эсэргүүцэл, “гадны банкууд Монголыг залгих нь” гэх олон нийтийг төөрөгдүүлсэн айдас байдаг. Гэвч үнэндээ Монголд үйл ажиллагаа явуулж буй арилжааны банкууд ч тодорхой хэмжээнд гадаадын хөрөнгө оруулалттай байдгийг иргэд тэр бүр мэдээд байдаггүй.

Тухайлбал, Монголд байгаа 14 банк байгаагийн  8 нь гадаадын хөрөнгө оруулалттай, 3 нь гадаадын иргэн хувьцаа эзэмшдэг. Өдгөө үйл ажиллагаа явуулж буй хамгийн том гурван банк гурвуулаа гадаадын хөрөнгө оруулалттай компанийн хувь эзэмшилтэй байдаг юм. 

Худалдаа хөгжлийн банкны нийт хувьцааны 65.8253 хувийг эзэмшдэг Globull Investment & Development SCA (Globull) нь Люксембург улсад бүртгэлтэй компани байдаг.

Хаан банкны 41.3 хувийг эзэмшдэг Савада Холдингс нь Япон улсын компани бол, 13.1 хуюийг зээмшдэг Эйч Эс Интернэйшнл Лимитед нь Хонконгод бүртгэлтэй компани юм.

Голомт банкны  8.22 хувийг эзэмшигч “Свисс-Мо Инвестмент” компани гэхэд хөрөнгө оруулалтын сангийн гол хувьцаа эзэмшигч нь Швейцари улсын иргэн, нэртэй бизнесмен, филантропч Урс И.Шварценбах гэх хүн байдаг.

Одоогоор гадаадын банкны 5 төлөөлөгчийн газар үйл ажиллагаа явуулж байгаа. Японы хоёр банкны төлөөлөгчийн газар, Хятадын хоёр банкны төлөөлөгчийн газар, Голландын нэг төлөөлөгчийн газар тус тус байдаг. Эдгээрээс иргэдэд тодорхой байгаа газар нь Bank of china, ICBC буюу БНХАУ-ын Үйлдвэр Худалдааны банкинд Монгол Улсад Төлөөлөгчийн газар байгуулах зөвшөөрөл олгохоор шийдвэрлэсэн байдаг.

 

Санал болгох

“Ерөнхийлөгчийн илгээлт-2100” хөтөлбөрийн эздэд захиа, даалгавар гардуулав

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Ухнаагийн Хүрэлсүхийн санаачилсан “Ерөнхийлөгчийн илгээлт 2100” тэтгэлэгт хөтөлбөр хоёр дахь жилдээ хэрэгжиж байна.

15 минутын өмнө
ЦХХХЯ: 13А маягтыг цахимд шилжүүлэх туршилтыг ИРЭХ ДОЛОО ХОНОГТ эхлүүлнэ

Иргэд анхан шатны эрүүл мэндийн төвөөс дараагийн шатлалын эмнэлэгт хандахын тулд зайлшгүй авах шаардлагатай байдаг 13А маягтыг цахим хэлбэрт шилжүүлэх ажлыг энэ сарын 30-наас туршилтын журмаар нэвтрүүлэхээр төлөвлөсөн. Туршилтын нэг сарын дараагаас бүрэн хэрэгжүүлж ажиллана.

18 минутын өмнө
Улсын Дээд шүүх улс төрийн шийдвэрээ гаргах цаг болжээ

Өнөөдөр Монголын улс төрийн тэнцвэрийг хангах талаасаа, олон талт үзэл бодлыг бэхжүүлэх талаасаа, нийгмийн хүлээлт талаасаа Дээд шүүхийн бүртгэл чухал нөлөө үзүүлнэ. С.Эрдэнэ, эсвэл хэн нэгэн хүсэхгүй байгаа учраас “Танай нам дотроо учраа олоод ир” гээд дахиад буцаах нь нэг бол Ардчилсан намыг гудамжны тэмцэл рүү түлхэнэ, эсвэл шүүх захиа даалгавраар ажиллалаа гэдэг дүгнэлт рүү аваачина. АН сонгуулийн өмнөх жилд эвээ дөнгөж олж эхлэхэд л эрх баригчид нийгмийн сүлжээнд “Ерөнхий сайдыг шүгэлддэг данх болгоно гэж заналхийлсэн байна”, “Ерөнхий шүүгч Ерөнхий сайд руу п... наахуудаа хүрч дайрсан байна” гэдэг яриа гаргаад араас нь шүүхийн авлигыг ярина, хэлнэ гээд байгаа нь шүүхэд нөлөөлөх гэсэн л оролдлого шүү дээ. МАХН, МАН болж хуваагдахад, уугуул нэрийг сэргээхэд Дээд шүүх тухайн үедээ улс төрийн сонголт хийгээгүй гэж үү.

4 цагийн өмнө
Британийн Ерөнхий сайдын Монголыг хариуцсан Худалдааны элч болон Экспортын санхүүжилтийн агентлагийн төлөөлөлтэй уулзлаа

Монгол Улсын Шадар сайд С.Амарсайхан Британийн Ерөнхий сайдын Монголыг хариуцсан худалдааны элч Д.Кавченски болон Британийн Экспортын санхүүжилтийн агентлагийн газрын захирал Вомик Шах нарын төлөөлөлтэй уулзлаа

18 цагийн өмнө